مننژیت نوزادی (Neonatal Meningitis) یک عفونت شدید و گاه تهدیدکننده حیات در پرده های مغز (مننژها) و مایع مغزی نخاعی (CSF) در نوزادان است که عمدتاً در ۲۸ روز اول زندگی رخ می دهد. این بیماری نیاز به تشخیص سریع و درمان فوری دارد.

🔬 علل و عوامل ایجادکننده

مننژیت نوزادی معمولاً توسط عفونت های باکتریایی یا در مواردی ویروسی ایجاد می شود. شایع ترین عوامل:

📌 باکتری های شایع:

• گروه B استرپتوکوک (GBS): شایعترین عامل.

• اشرشیا کلی (E. coli): به ویژه در نوزادان نارس یا با وزن پایین هنگام تولد.

• لیستریا مونوسیتوژنز (Listeria monocytogenes)

📌 ویروس‌ها (کمتر شایع):

• ویروس هرپس سیمپلکس (HSV)

• انتروویروس‌ها

⚠️ علائم مننژیت در نوزادان

تشخیص بالینی سخت است زیرا علائم معمولاً غیراختصاصی‌اند:

• تب یا کاهش دما

• بی‌قراری یا بی‌حالی

• کاهش میل به تغذیه

• استفراغ

• گریه با صدای بلند یا ناله‌گونه

• سفتی یا شلی گردن

• تشنج

• برجسته شدن فونتانل (ملاج)

• تنفس سریع یا نامنظم

🧪 تشخیص

تشخیص با بررسی‌های آزمایشگاهی و تصویربرداری انجام می‌شود:

• لومبار پانچ (LP): جهت نمونه‌گیری CSF

• کشت خون و CSF

• آزمایش‌های PCR برای ویروس‌ها

• آزمایش شمارش سلولی، پروتئین و گلوکز مایع CSF

• CBC، CRP، پروکلسیتونین

💉 درمان

درمان باید بلافاصله پس از نمونه‌گیری آغاز شود:

• آنتی‌بیوتیک تزریقی تجربی مانند:

  • آمپی‌سیلین + سفوتاکسیم یا جنتامایسین

• در صورت شک به ویروس هرپس: آسیکلوویر

• حمایت تنفسی، تغذیه‌ای، و پایش تشنج

🧠 عوارض احتمالی

• هیدروسفالی

• تشنج‌های مکرر

• عقب‌ماندگی رشد عصبی

• اختلال شنوایی

• فلج مغزی

✅ پیشگیری

• غربالگری و درمان مادران ناقل GBS در دوران بارداری

• رعایت بهداشت در بیمارستان و بخش نوزادان

• پایش نوزادان پرخطر در روزهای اول تولد